Muğla Turizminde İngiltere Riski: Bakanlıktan Uçuş ve Gelir Kaybına Net Rakam Gelmedi

Muğla turizminin en önemli dış pazarı olan İngiltere’deki gelişmeler, Bodrum’dan Marmaris’e kadar sezonun seyrini belirleyen başlıklardan biri olmaya devam ediyor.

Muğla Milletvekili Prof. Dr. Metin Ergun’un şubat ayında TBMM gündemine taşıdığı İngiltere pazarındaki uçuş ve kapasite kayıplarına ilişkin soru önergesine Kültür ve Turizm Bakanlığından üç sayfalık yanıt geldi.

Ergun, önergesinde Wizz Air’in Luton-Dalaman hattını kapatması ve bazı hava yolu şirketlerinin seferlerini azaltması üzerinden, Muğla’ya yönelik kaç uçuşun iptal edildiğini, ne kadar koltuk kapasitesinin kaybedildiğini ve bunun turist sayısı, otel dolulukları ve turizm gelirlerine etkisinin ne olacağını sormuştu. Güney Ege için özel bir eylem planı hazırlanıp hazırlanmadığını da Bakanlığa yöneltilen yedi soru arasına eklemişti.

Bakanlık Wizz Air kararını doğruladı

Bakanlığın yanıtında bazı havacılık verileri de paylaşıldı.

IATA tarifeli sefer verilerine göre İngiltere-Türkiye hattındaki toplam kapasitenin 2025’in ilk dokuz aylık döneminde 5 milyon 467 bin 356 olduğu, 2026 için ise 5 milyon 386 bin 825 seviyesinde bulunduğu belirtildi. Bakanlık bu değişimi “yüzde 1’lik sınırlı düşüş” olarak nitelendirdi.

Yanıtta Wizz Air’in Gatwick ve Luton operasyonlarını yeniden düzenlediği ve Luton kalkışlı hatlardan yalnızca Dalaman seferini iptal ettiği de doğrulandı.

Jet2 konusunda ise Ergun’un önergesindeki kapasite azaltımı endişesinden farklı bir değerlendirme yapıldı. Bakanlık, Jet2’nin tarifeli seferlerinin 2025 ile paralel seyrettiğini ve sezon yaklaştıkça yapılabilecek son dakika eklemeleriyle kapasitenin artırılabileceğini belirtti.

Bakanlık, Bodrum ve Dalaman özelinde kaç uçuş veya koltuğun sistemden çıktığını ayrıca açıklamadı.

“Bazı haftalarda sınırlı kapasite düzenlemeleri”

Bakanlığın yanıtında İngiltere’den Bodrum ve Dalaman’a AJet, British Airways, easyJet, Jet2, Ryanair, SunExpress, TUI ve Wizz Air’in ağırlıklı olarak sezonluk uçuş yaptığı belirtildi.

Bakanlık, 2026 sezonunda İngiltere çıkışlı Marmaris-Dalaman ve Bodrum hatlarında “bazı haftalarda sınırlı kapasite düzenlemeleri” öngörüldüğünü kabul etti.

Ancak bu düzenlemelerin kaç uçuşa veya kaç koltuğa karşılık geldiği belirtilmedi.

Daha önemlisi Bakanlık, bu değişikliklerin otel dolulukları ve turizm gelirleri üzerindeki etkisine ilişkin şu aşamada “net bir veri bulunmadığını” bildirdi.

Bu nedenle Ergun’un önergesindeki en somut soruların bir bölümü yanıtta rakamsal karşılık bulmadı: Muğla’da kaybedilen toplam uçuş ve koltuk sayısı, bunun yol açabileceği ziyaretçi kaybı, otel doluluklarına etkisi ve turizm gelirindeki olası düşüş ayrı ayrı hesaplanmadı.

Uçuş pazarındaki tablo önergeden sonra da değişti

Ergun’un önergesinin verildiği şubat ayından sonra İngiltere-Muğla pazarında yeni kapasite kesintileri de yaşandı.

SunExpress, haziran ayında artan jet yakıtı maliyetleri ve jeopolitik gelişmeler gerekçesiyle İngiltere uçuş programında küçülmeye gitti. Şirket sözcüsünün İngiliz turizm sektörü yayını TTG’ye verdiği bilgiye göre Manchester-Bodrum hattı ile Glasgow-Dalaman seferleri askıya alındı, bazı diğer hatlarda da kısa süreli frekans azaltımına gidildi.

Dolayısıyla şubat ayında gündeme getirilen kapasite riski yalnızca Wizz Air’in Luton-Dalaman kararından ibaret kalmadı.

Peki Bakanlık ne yapacağını söylüyor?

Bakanlığın cevabında Muğla’ya özgü ayrı bir “acil eylem planı” adı altında hazırlanmış program açıklanmadı. Buna karşılık Türkiye Turizm Tanıtım ve Geliştirme Ajansı’nın, yani TGA’nın Güney Ege için yürüttüğü pazarlama çalışmalarına geniş yer ayrıldı.

Bakanlık, İngiltere pazarındaki fiyat hassasiyeti ve Türkiye’yi yeniden tercih etme eğiliminin; rezervasyon trendleri, dijital talep sinyalleri, kampanya performansı ve sektör geri bildirimleri üzerinden izlendiğini bildirdi.

British Airways Holidays, easyJet Holidays, Jet2 Holidays ve TUI ile ortak kampanyalar yürütüldüğü; Expedia, Booking.com, Skyscanner ve Tripadvisor gibi platformlarda da Ege destinasyonlarının öne çıkarıldığı belirtildi.

Ancak Bakanlığın cevabında, İngiliz turistlerin artan fiyat hassasiyetini ölçen bağımsız bir saha araştırmasının sonucu veya “Türkiye’yi tekrar tercih etmeme” eğiliminin oranını ortaya koyan sayısal bir çalışma paylaşılmadı.

İngiltere’ye bağımlılığı azaltmak istiyor

Bakanlığın orta ve uzun vadeli yaklaşımının temelinde ise pazar çeşitlendirmesi bulunuyor.

Çin, ABD, Kanada, İspanya, İtalya, Japonya ve Güney Kore gibi ülkelerde Güney Ege’nin tanıtımının artırılması planlanıyor. Bodrum, Marmaris ve Dalaman’ın yalnızca deniz-kum-güneş destinasyonu olarak değil; kruvaziyer, marina ve yat turizmi, mavi yolculuk, gastronomi, doğa ve aktif yaşam deneyimleriyle pazarlanacağı belirtiliyor.

Bakanlık ayrıca Muğla İl Tanıtım ve Geliştirme Kurulunun 17 Eylül 2021’den 14 Ocak 2026’ya kadar 14 kez toplandığını, toplantıların en az üç ayda bir sürdürülmesinin planlandığını bildirdi.

2026 için belirlenen 68 milyar dolarlık Türkiye turizm geliri hedefinin korunması için de belirli pazarlara bağımlılığın azaltılması, turizmin 12 aya yayılması ve Çin, ABD, Kanada ile diğer uzun mesafe pazarlardan daha fazla ziyaretçi çekilmesi hedefleniyor. Ancak İngiltere pazarındaki olası kaybın 68 milyar dolarlık hedefi kaç dolar veya yüzde kaç aşağı çekebileceğine ilişkin hesap paylaşılmadı.

Muğla’nın ilk altı aylık verisi ne söylüyor?

Bakanlık yanıtının arka planında, Muğla’nın gerçekleşmiş 2026 verileri de dikkat çekiyor.

Muğla İl Kültür ve Turizm Müdürlüğünün yayımladığı verilere göre yılın ilk altı ayında kente 1 milyon 74 bin 547 yabancı ziyaretçi giriş yaptı. 2025’in aynı döneminde bu sayı 1 milyon 189 bin 776’ydı.

Buna göre Muğla yaklaşık 115 bin yabancı ziyaretçi kaybetti; düşüş yüzde 9,7’ye yaklaştı. Özellikle sezonun hızlandığı dönemde tablo daha belirginleşti: Nisan ayında geçen yıla göre yüzde 13, mayısta yüzde 12 ve haziranda yüzde 19 düşüş kaydedildi. Haziran ayındaki yabancı ziyaretçi sayısı 469 bin 781 oldu.

Bu gerilemeyi yalnızca İngiltere pazarındaki uçuş kesintilerine bağlamak mümkün değil. Turist hareketleri; fiyatlar, jeopolitik gelişmeler, uçuş maliyetleri, rakip destinasyonlar, döviz kurları ve tüketici davranışları gibi çok sayıda değişkenden etkileniyor.

Ancak İngiltere’nin Muğla açısından taşıdığı ağırlık kaygının nedenini açıklıyor. 2025’in ilk altı ayında Muğla’ya gelen 1 milyon 189 bin yabancı ziyaretçinin 564 bin 806’sı İngiltere’den gelmişti. İngiltere böylece açık ara kentin en büyük dış pazarı olmuştu.

Ergun: “Somut tedbirler yerine genel tanıtım anlatıldı”

Bakanlık yanıtının ardından açıklama yapan Metin Ergun, Muğla’ya yönelik kaç uçuşun iptal edildiği ve kaç koltuğun kaybedildiğinin açıklanmadığını belirterek cevabı eleştirdi.

Ergun, olası turist kaybının otel dolulukları ve gelir üzerindeki etkisine dair Bakanlığın net veri sunmadığını, Muğla’ya özel bir acil eylem veya destek paketinin de ortaya konulmadığını savundu.

Ergun’un “sayısal veri verilmedi” eleştirisini bir ayrımla değerlendirmek gerekiyor: Bakanlığın yanıtında İngiltere-Türkiye toplam kapasitesi ve Muğla’daki tanıtım kurulu toplantıları gibi bazı sayısal bilgiler bulunuyor. Buna karşılık önergede özellikle istenen Muğla özelindeki uçuş, koltuk, turist ve gelir kaybı rakamları açıklanmıyor.

Ergun, açıklamasını şu sözlerle tamamladı:

“Turizm, günü kurtaran söylemlerle değil; veriye dayalı analiz ve zamanında alınan önlemlerle yönetilir.”